ਹੈਲਥ ਨਿਊਜ਼: ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਬਜ਼ੀ ਅਤੇ ਫਲ, ਜਿਸ ਦਾ ਹਰ ਹਿੱਸਾ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ। ਜੀ ਹਾਂ, ਕਟਹਲ ਦਾ ਦਰੱਖਤ, ਜੋ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਅਨਮੋਲ ਤੋਹਫ਼ਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਕਟਹਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਭਰਪੂਰ ਸਵਾਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਸਿਹਤ ਦਾ ਵੀ ਅਨਮੋਲ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੇਦ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਧੁਨਿਕ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿਗਿਆਨ ਤੱਕ ਇਸ ਦੇ ਫਲਾਂ, ਬੀਜਾਂ, ਪੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸੱਕ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਟਹਲ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਟਹਲ ਦੇ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਫਾਇਦੇ।
ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ
ਬਾਲੀਆ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਆਯੁਰਵੇਦਾਚਾਰੀਆ ਡਾ. ਪ੍ਰਿਅੰਕਾ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਟਹਲ ਦਾ ਗੁਦਾ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਊਰਜਾ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ‘ਚ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟਸ ਅਤੇ ਕਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਥਕਾਵਟ ਦੂਰ ਕਰਨ ‘ਚ ਬਹੁਤ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ‘ਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ ਦੀ ਚੰਗੀ ਮਾਤਰਾ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮੌਸਮੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੀ ਘੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਈਬਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਵੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਦਿਲ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਐਂਟੀਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਕਟਹਲ
ਹੁਣ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਕਟਹਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਤਾਂ ਇਹ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਮੈਡੀਕਲ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿਚ ਲਾਭਦਾਇਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਐਂਟੀਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਐਂਟੀ-ਇੰਫਲੇਮੇਟਰੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜ਼ਖ਼ਮ, ਫੋੜੇ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਅਰਕ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਅਤੇ ਕੋਲੈਸਟ੍ਰੋਲ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ‘ਚ ਰੱਖਣ ‘ਚ ਵੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਸੀਂ ਕਟਹਲ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਸੁਪਰਫੂਡ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਸ ‘ਚ ਮੌਜੂਦ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਡਾਇਟਰੀ ਫਾਈਬਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ‘ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਇਸ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ‘ਚ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਤੱਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਫ੍ਰੀ ਰੈਡੀਕਲਸ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਇਸ ਨੂੰ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ‘ਚ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਚਮੜੀ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਲਾਜ
ਇਸ ਦੀ ਸੱਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ, ਸੋਜ, ਖੰਘ, ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਦਮੇ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿਚ ਇਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਟਹਲ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਔਸ਼ਧੀ ਐਬਸਟਰੈਕਟ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ ਕਿ ਕੁਝ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਚੀਜ਼ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਨਾ ਕਰੋ। ਕਿਉਂਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਅਤੇ ਉਮਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਸੇਵਨ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਕੋਈ ਡਾਕਟਰ ਹੀ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਹੈ।
