ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਭਾਰਤ ਨੇ ਮਲੇਰੀਆ ਵਰਗੀ ਘਾਤਕ ਬਿਮਾਰੀ ਵਿਰੁੱਧ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਵਿ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦੇਸੀ ਮਲੇਰੀਆ ਟੀਕਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਐਡਫਾਲਸੀਵੈਕਸ ਹੈ। ਇਹ ਟੀਕਾ ਨਾ ਸਿਰਫ ਮਲੇਰੀਆ ਦੀ ਲਾਗ ਨੂੰ ਰੋਕੇਗਾ, ਬਲਕਿ ਇਸਨੂੰ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਵੀ ਰੋਕੇਗਾ। ਆਈ.ਸੀ.ਐਮ.ਆਰ. ਨੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਮੱਛਰਾਂ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡੇਂਗੂ ਅਤੇ ਚਿਕਨਗੁਨੀਆ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇਕ ਟੀਕੇ ਦੀ ਖੋਜ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਵਿ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮਲੇਰੀਆ ਟੀਕੇ ਦੀ ਖੋਜ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ। ਵਿ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਡਫਾਲਸੀਵੈਕਸ ਮਲੇਰੀਆ ਪਰਜੀਵੀ ਪਲਾਜ਼ਮੋਡੀਅਮ ਫਾਲਸੀਪੈਰਮ ਵਿਰੁੱਧ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮਲੇਰੀਆ ‘ਤੇ ਦੋਹਰੀ ਪਾਬੰਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਟੀਕੇ ਦੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਲੇਰੀਆ ਪਰਜੀਵੀ ਨੂੰ ਖੂਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰੋਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਮੱਛਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਸਦੇ ਫੈਲਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਇਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਲੈਕਟੋਕੋਕਸ ਲੈਕਟਿਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਪਨੀਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਸੀ ਟੀਕਾ ਆਈ.ਸੀ.ਐਮ.ਆਰ. ਅਤੇ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸਥਿਤ ਖੇਤਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਖੋਜ ਕੇਂਦਰ (ਆਰ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ.) ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕਿਫਾਇਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਟੀਕਾ
ਆਈ.ਸੀ.ਐਮ.ਆਰ. ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੋ ਮਲੇਰੀਆ ਟੀਕੇ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀ ਖੁਰਾਕ ਲਗਭਗ ₹800 ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਿਰਫ 33% ਤੋਂ 67% ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਆਰ.ਟੀ.ਐਸ. ਅਤੇ ਆਰ21/ਮੈਟਰਿਕਸ-ਐਮ ਟੀਕੇ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਟੀਕਾ ਪ੍ਰੀ-ਏਰੀਥਰੋਸਾਈਟ ਯਾਨੀ ਖੂਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਪੜਾਅ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ-ਬਲਾਕਿੰਗ ਯਾਨੀ ਲਾਗ ਦੇ ਫੈਲਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਨਵਾਂ ਟੀਕਾ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਿਫਾਇਤੀ ਵੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ
ਟੀਕੇ ਦੇ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿ ਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਹ ਟੀਕਾ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੱਕ, ਇਸ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਮਲੇਰੀਆ ਟੀਕੇ ‘ਤੇ ਪ੍ਰੀ-ਕਲੀਨਿਕਲ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਈ.ਸੀ.ਐਮ.ਆਰ. ਦੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮਲੇਰੀਆ ਰਿਸਰਚ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇਮਯੂਨੋਲੋਜੀ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਈ) ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਰ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ. ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ. ਸੁਸ਼ੀਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਟੀਕਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਐਂਟੀਬਾਡੀਜ਼ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ 2023 ਵਿੱਚ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਲਗਭਗ 26 ਕਰੋੜ ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਲ 2022 ਨਾਲੋਂ ਇਕ ਕਰੋੜ ਵੱਧ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ ਅੱਧੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਬਨਾਮ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਟੀਕਾ
ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮਲੇਰੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਦੋ ਟੀਕੇ, ਆਰ.ਟੀ.ਐਸ. ਐਸ ਅਤੇ ਆਰ21 / ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ-ਐਮ, ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨੇ ਨਵੇਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰ ਨਤੀਜੇ ਦਿਖਾਏ ਹਨ। ਮਲੇਰੀਆ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਰੱਕੀ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਬੋਝ ਹਾਲੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇਕ ਚੁਣੌਤੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਇਕ ਅਜਿਹੇ ਟੀਕੇ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਜੋ ਮੱਛਰ ਵਾਹਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਚਾਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਜਾਂ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੋਵੇ। ਲੰਬੇ ਯਤਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤ ਅਜਿਹਾ ਟੀਕਾ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਪਾਵੇਗਾ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਯੋਗਦਾਨ
ਇਹ ਟੀਕਾ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਮਲੇਰੀਆ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਮਲੇਰੀਆ ਖਾਤਮੇ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਹੋਵੇਗਾ। ਦਰਅਸਲ, ਮਲੇਰੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਹ ਵਿ ਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਇਕ ਇ ਤਿਹਾਸਕ ਕਦਮ ਹੈ। ਹੁਣ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਡੇਂਗੂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਮਲੇਰੀਆ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
