ਹੈਲਥ ਨਿਊਜ਼: ਟਾਈਪ 1 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਲਈ ਇਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਜੀਵਨ ਭਰ ਇਨਸੁਲਿਨ ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਮਜਬੂਰੀ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਆਟੋਇ ਮਿਊਨ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਇਨਸੁਲਿਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੀਟਾ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਡੀਕਲ ਵਿ ਗਿਆਨ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵੀ ਗੇਮ-ਚੇਂਜਰ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਉਮੀਦ ਮਿਲੀ ਹੈ।
ਵੀ.ਐਕਸ-880 ਟ੍ਰਾਇਲ ਨੇ ਬਦਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਇਸ ਨਵੀਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਉਦਾਹਰਣ ਅਮਾਂਡਾ ਸਮਿਥ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2015 ਵਿੱਚ ਟਾਈਪ 1 ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ-ਅਧਾਰਤ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ, ਵੀ.ਐਕਸ-880 ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਦਲ ਗਈ। ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਕੋਈ ਇਨਸੁਲਿਨ ਟੀਕਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਉਗਾਏ ਗਏ ਇਨਸੁਲਿਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਭਵ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਯੇਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਮਾਹਰ ਡਾ. ਕੇਵਨ ਹੈਰੋਲਡ, ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਇਲਾਜ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਖੋਜ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਥੈਰੇਪੀ ?
ਸਟੈਮ ਸੈੱਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਪੱਖੀ ਸੈੱਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੈੱਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਕੁਦਰਤੀ ਬੀਟਾ ਸੈੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਨ ਜੋ ਇਨਸੁਲਿਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਨਵੇਂ ਸੈੱਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਇਨਸੁਲਿਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਬਾਹਰੀ ਇਨਸੁਲਿਨ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਥੈਰੇਪੀ ਸਿਰਫ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹ ਖੋਜ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਹੈ, ਇਹ ਕੁਝ ਡਾਕਟਰੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ:
ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਕੀਤੇ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇਮਿਊਨ-ਸਪਰੈਸ਼ਨ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਲਾਗ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਹਾਲੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਵੇਂ ਸੈੱਲ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਣਗੇ। ਖੋਜਕਰਤਾ ਹੁਣ ਜੈਨੇਟਿਕ ਸੰਪਾਦਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਸਰੀਰ ਇਮਿਊਨ-ਸਪਰੈਸ਼ਨ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਸਕੇ।
ਇੱਕ ਗੇਮ-ਚੇਂਜਰ ਕਿਉਂ ਹੈ ਇਹ ਖੋਜ ?
ਜੇਕਰ ਸਟੈਮ-ਸੈੱਲ-ਅਧਾਰਿਤ ਇਲਾਜ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਗੇਮ-ਚੇਂਜਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ:
ਟਾਈਪ 1 ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਟੀਕਿਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗੀ।
ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਗੰਭੀਰ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ (ਗੁਰਦੇ, ਅੱਖ ਅਤੇ ਨਸਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ) ਦਾ ਜੋਖਮ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗਾ।
ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਦਿਲ, ਜਿਗਰ ਅਤੇ ਨਿਊਰੋਲੋਜੀਕਲ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
