ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਡੀ.ਸੀ.: ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਟ੍ਰੌਏ ਮਿੰਕ ਨੇ 14 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ Air, Space & Cyber Conference ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ “ਆਨ-ਆਰਬਿਟ ਸਪੇਸ ਕੰਟਰੋਲ ਵੈਪਨਜ਼” ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਰੋਧੀ ਤਾਕਤਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਂਝੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਮਿੰਕ ਨੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਹਥਿਆਰ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਨ, ਕਿੰਨੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਕਦੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਵਿਸਥਾਰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਖੁਲਾਸੇ ਦਾ ਇੱਕ ਮਕਸਦ ਵਿਰੋਧੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਰੋਕਥਾਮ ਜਾਂ ‘ਡਿਟਰੈਂਸ’ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣਾ ਵੀ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ‘ਸਪੇਸ ਕੰਟਰੋਲ’ ਸ਼ਬਦ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਲਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਾਇਨੇਟਿਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਜੈਮਿੰਗ, ਸਿਗਨਲ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੇਜ਼ਰ ਵਰਗੀਆਂ ਨਾਨ-ਕਾਇਨੇਟਿਕ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਆਰਬਿਟਲ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜੀ ਤਕਨੀਕ ਵਰਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਇਹ ਐਲਾਨ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸੈਨਿਕ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਲਾਈਟਾਂ ਨੂੰ ਜੈਮ ਕਰਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੀਆਂ ਪੁਲਾੜੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਿੱਤਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਮੰਨਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸ ਖੁਲਾਸੇ ਨਾਲ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸਪੇਸ ਵਾਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ 1967 ਦੀ Outer Space Treaty ਵੱਲੋਂ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਆਪਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਤਾਇਨਾਤੀ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਆਮ ਜਾਂ ਰਵਾਇਤੀ ਹਥਿਆਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸਥਿਤੀ ਵੱਖਰੀ ਹੈ।
