ਸੂਡਾਨ: ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਸੂਡਾਨ ਦੇ ਰੈੱਡ ਸੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਨ ਢਹਿ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਵੱਡਾ ਹਾਦਸਾ ਵਾਪਰਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 11 ਖਾਨ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕਰੀਬ 30 ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਹਨ। ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਲਬੇ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਲਈ ਰਾਹਤ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਜਾਰੀ ਹਨ।
ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਘਟਨਾ ਬੀਤੀ ਰਾਤ ਓਨੀ ਨਾਮਕ ਦੂਰ-ਦਰਾਜ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ। ਸਰਕਾਰੀ ਮਾਲਕੀ ਵਾਲੀ ਸੂਡਾਨੀ ਮਿਨਰਲ ਰਿਸੋਰਸਿਜ਼ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਐਤਵਾਰ ਤੱਕ ਮਲਬੇ ਵਿੱਚੋਂ 11 ਲਾਸ਼ਾਂ ਕੱਢੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ, ਜਦਕਿ 30 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮਲਬੇ ਹੇਠਾਂ ਫਸੇ ਅਤੇ ਲਾਪਤਾ ਖਾਨ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ ’ਤੇ ਦੁੱਖ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਸੂਡਾਨ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਖਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹੇ ਹਾਦਸੇ ਅਕਸਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਘਟਨਾ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਾਪਰਿਆ ਦੂਜਾ ਵੱਡਾ ਖਾਨ ਹਾਦਸਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਛਲੇ ਐਤਵਾਰ ਪੱਛਮੀ ਸੂਡਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਾਨ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸੇ ਢਹਿ ਗਏ ਸਨ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਅਰਧਸੈਨਿਕ ਸੰਗਠਨ ਰੈਪਿਡ ਸਪੋਰਟ ਫੋਰਸਿਜ਼ (RSF) ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 82 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸੂਡਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਖਾਨਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਪ੍ਰੈਲ 2023 ਤੋਂ ਸੂਡਾਨੀ ਫੌਜ ਅਤੇ RSF ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਗ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਨਿਗਰਾਨੀ ਸਮੂਹ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਸੋਨਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਾਰਫੁਰ ਅਤੇ ਕੋਰਡੋਫਾਨ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਧਿਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਸਰੋਤ ਮਿਲਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
