Health: ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ, ਹੱਡੀਆਂ, ਚਮੜੀ, ਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੇ ਮੁਰੰਮਤ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਉਮਰ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਭਾਰ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਸਰਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦੀ ਲੋੜ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਚਾਹੀਦਾ?
ਬਚਪਨ ਦੌਰਾਨ ਸਰੀਰ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਉਚਿਤ ਮਾਤਰਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ:
- 1 ਤੋਂ 3 ਸਾਲ: ਲਗਭਗ 13 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ
- 4 ਤੋਂ 8 ਸਾਲ: ਕਰੀਬ 19 ਗ੍ਰਾਮ ਰੋਜ਼ਾਨਾ
- 9 ਤੋਂ 13 ਸਾਲ: ਲਗਭਗ 34 ਗ੍ਰਾਮ ਰੋਜ਼ਾਨਾ
ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਵਿਕਾਸ ਤੇਜ਼ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਵੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। 14 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੇ ਲੜਕਿਆਂ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 52 ਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਕਰੀਬ 46 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਖੇਡਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਿਤ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਜ਼ਰੂਰੀ?
ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਪਿੱਛੇ ਕਰੀਬ 0.8 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ 60 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਇਹ ਮਾਤਰਾ ਲਗਭਗ 48 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਸਰਤ, ਜਿਮ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੈਂਥ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਸਰੀਰਕ ਸਰਗਰਮੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਹੈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ
ਉਮਰ ਵਧਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘਟਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਾਰਕੋਪੀਨੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਲਈ ਉਚਿਤ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਵਾਲੀ ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਕਿਡਨੀ ਜਾਂ ਲਿਵਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਯੋਗ ਡਾਇਟੀਸ਼ੀਅਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਿਹੜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੋਟੀਨ?
ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਸ ਜਾਂ ਅੰਡਿਆਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਈ ਪੌਦੇ-ਆਧਾਰਿਤ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਖੁਰਾਕਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੇ ਚੰਗੇ ਸਰੋਤ ਹਨ।
ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਵਾਲੀਆਂ ਖੁਰਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਲਾਂ, ਰਾਜਮਾ, ਛੋਲੇ, ਸੋਇਆ, ਪਨੀਰ, ਦੁੱਧ, ਦਹੀਂ, ਅੰਡੇ, ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਮਾਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੌਦੇ-ਆਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਸਰੋਤ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਨਾ ਤੈਅ ਕਰੋ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਉਮਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਤੈਅ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਸਰੀਰ ਦਾ ਭਾਰ, ਸਰੀਰਕ ਸਰਗਰਮੀ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਮੈਡੀਕਲ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਆਪਣੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਡਾਇਟ ਪਲਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਬਿਹਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
